Περιγραφή Μαθημάτων

Α' Εξάμηνο

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν τους τρόπους εξερεύνησης και αποτύπωσης του θαλάσσιου πυθμένα με τη χρήση συστημάτων θαλάσσιας γεωφυσικής διασκόπησης και ιζηματογενών αναλύσεων. Επιπλέον θα μπορούν να καταγράψουν και να εκτιμήσουν δείκτες περιβαλλοντικής επιβάρυνσης του θαλάσσιου πυθμένα προς την κατεύθυνση της διαχείρησης και προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

α) Τη χρήση ηχοβολιστικών συστημάτων στο θαλάσσιο περιβάλλον:

  • βυθόμετρο (μονής και πολλαπλής δέσμης),
  • τομογράφος υποδομής πυθμένα,
  • ηχοβολιστής πλευρικής σάρωσης.

β) Tεχνικές χαρτογράφησης με θαλάσσια γεωφυσικά συστήματα, μεθοδολογίες για κατασκευή και ερμηνεία χαρτών βυθομετρίας, σεισμικής στρωματογραφίας, και γεωμορφολογίας πυθμένα.

γ) Χαρτογράφηση και αξιολόγηση σημαντικών και συχνών θαλάσσιων περιβαλλόντων:

  • περιβάλλοντα υφαλοκρηπίδας,
  • κατωφέρειας και αβυσσικής πεδιάδας,
  • περιβάλλοντα βαρυτικών μετακινήσεων,
  • περιβάλλοντα θαλάσσιων βενθικών οικοσυστημάτων και
  • περιβάλλοντα διαφυγής
    ρευστών.

δ) Τεχνικές συλλογής και ανάλυσης θαλάσσιων ιζημάτων, εκτίμηση αναλύσεων θαλάσσιων ιζημάτων και θαλάσσιες ιζηματολογικές διαδικασίες.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν τη συνδυαστική χρήση δεδομένων Τηλεπισκόπησης και τεχνολογιών Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών στη χωρική ανάλυση. Επιδιώκεται η εξοικείωση των φοιτητών με προχωρημένες τεχνικές επεξεργασίας εικόνας ώστε να καταστεί δυνατή η ανάλυση χωρικών δεδομένων και η λήψη αποφάσεων. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην επίλυση προβλημάτων σε θέματα που σχετίζονται με την Ωκεανογραφία και το θαλάσσιο περιβάλλον.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

  • Τεχνικές επιλογής κατάλληλων δεδομένων ανάλογα με την κλίμακα εργασίας.
  • Μεθοδολογίες για τη ψηφιακή επεξεργασία τηλεπισκοπικών δεδομένων (οπτικά, πολυφασματικά, θερμικά, ραντάρ, κ.λπ.).
  • Μεθοδολογίες και τεχνικές για τη σύνθεση πολλαπλών χωρικών δεδομένων και σύνταξη χωρικών ερωτημάτων.
  • Τεχνικές για δημιουργία ψηφιακών χαρτών σε ποικίλες κλίμακες.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν:

  • τους κύριους τύπους ωκεανογραφικών δεδομένων και τη χρήση τους (υδρολογία, υδροδυναμισμός, βιολογικές παράμετροι),
  • τις μεθόδους συλλογής, αποθήκευσης, μορφοποίησης και μεταφοράς των δεδομένων,
  • τις βασικές αρχές χαρτογράφησης στο θαλάσσιο χώρο (κύριες προβολές γεωειδούς, στίγμα, αποστάσεις, πορεία).

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

α) την αποτύπωση χωρικών και χρονικών δεδομένων των παρατηρήσεων πεδίου,

β) την εκτίμηση βασικών παραμέτρων που χαρακτηρίζουν την οριζόντια και κατακόρυφη κατανομή των παραμέτρων στον ωκεανό,

γ) τη χρήση βασικών εργαλείων επεξεργασίας δεδομένων σε Η/Υ (π.χ. Excel, R environment),

δ) τη χρήση εξειδικευμένου λογισμικού (open source) για την ανάλυση των ωκεανογραφικών δεδομένων για:

  • την κατασκευή προφίλ κατακόρυφης κατανομής,
  • χαρτών και τομών,
  • την ανάλυση και παρουσίαση χρονοσειρών,
  • τη σύνθεση βασικών ωκεανογραφικών δεδομένων,
  • την εκτίμηση και σύγκριση δομών και βασικών μηχανισμών λειτουργίας των υδάτινων οικοσυστημάτων.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν βασικές έννοιες για:

  • το οικοσύστημα και τις συνιστώσες του,
  • τη σύγκριση χερσαίων και υδάτινων οικοσυστημάτων,
  • τις αβιοτικές παραμέτρους και την κατανομή τους στα θαλάσσια οικοσυστήματα,
  • την πρωτογενή παραγωγή και τα τροφικά πλέγματα,
  • τις χωρο-χρονικές κλίμακες διακύμανσης αβιοτικών και βιοτικών παραμέτρων,
  • τα ενδιαιτήματα και οικοτόπους,
  • την εκμετάλλευση βιολογικών πόρων,
  • τη βιοποικιλότητα καθώς και για τη διαχείριση και προστασία της.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες εκτίμησης:

  • των κύριων συνιστωσών και βασικών λειτουργιών του οικοσυστήματος και κυρίως των υδάτινων,
  • της επίδρασης των αβιοτικών χαρακτηριστικών των θαλάσσιων οικοσυστημάτων στα έμβια θαλάσσια όντα,
  • των μηχανισμών και φαινομένων που επιδρούν στην πρωτογενή παραγωγικότητα και στα τροφικά πλέγματα,
  • των κύριων χωρο-χρονικών κλιμάκων που χαρακτηρίζουν τις διακυμάνσεις αβιοτικών και βιοτικών, θαλάσσιων παραμέτρων,
  • της βιώσιμης εκμετάλλευσης των θαλασσίων βιολογικών πόρων,
  • τρόπων διαχείρισης και προστασίας των θαλασσίων οικοσυστημάτων,
  • της δομής του οικοσυστήματος,
  • της δυναμικής και της διαχείρισης ευαίσθητων οικοσυστημάτων (νεκρές ζώνες, λιμνοθάλασσες).

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν:

  • τους διαφορετικούς τύπους ανθρωπογενών πιέσεων,
  • με ποιες παραμέτρους περιγράφονται και πως αυτές θα μετρηθούν,
  • τις συνακόλουθες επιπτώσεις στο παράκτιο και θαλάσσιο περιβάλλον, ώστε να μπορούν να εκτιμήσουν τις πιθανές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

  • την εφαρμογή κατάλληλων στρατηγικών/μεθόδων αξιολόγησης κινδύνου, προς όφελος της αειφορικής διαχείρισης και προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος και των υδάτινων πόρων,
  • την εκτίμηση οικολογικού κινδύνου σε σχέση με: τη βιοδιαθεσιμότητα και βιοσυσσώρευση ρυπογόνων ουσιών σε υδρόβιους οργανισμούς,
  • το μεταβολισμό ρυπογόνων ουσιών,
  • τη διανομή και απέκκριση,
  • την προστασία θαλάσσιου περιβάλλοντος,
  • τη διαχείριση λυμάτων (Οδηγία 98/15/ΕΕ),
  • τις στρατηγικές παρακολούθησης της θαλάσσιας ρύπανσης/επιβάρυνσης με ρυπογόνες ουσίες,
  • το οργανόγραμμα ελέγχου της ποιότητας των υδάτων σε θαλάσσια οικοσυστήματα,
  • την αξιολόγηση ανθρωπογενών πιέσεων σε φυσικά Οικοσυστήματα με: τη χρήση Μοντέλο/Πλαίσιο DPSIR, την εφαρμογή του Πλαισίου DPSIR, την εκτίμηση υδρογεωμορφολογικώ πιέσεων σε υδάτινα οικοσυστήματα, την ανάλυση και εφαρμογή του μοντέλου RHS, την εκτίμηση δεικτών φυσικότητας και ποιότητας ενδιαιτήματος, την εκτίμηση παραμέτρων ρύπανσης και μετρήσεων στο νερό και το ίζημα, το σχεδιασμό δειγματοληψίας, την επεξεργασία δειγμάτων/παραμέτρων (θρεπτικά, οργανικά, διαλυμένο Οξυγόνο, θολότητα, COD, μικροπλαστικά και ροφημένοι ρύποι, μέταλλα, οργανισμοί, φυσικοχημικές παράμετροι).

Β' Εξάμηνο

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές:

  • να κατανοήσουν τα χαρακτηριστικά και τις ιδιαιτερότητες της παράκτιας ζώνης,
  • να γνωρίσουν τους ανανεώσιμους πόρους της παράκτιας ζώνης καθώς και
  • τις έννοιες και το θεσμικό πλαίσιο της ολοκληρωμένης διαχείρισης στην παράκτια ζώνη.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

  • να μπορούν να αναγνωρίζουν τα επιμέρους ενδιαιτήματα που χαρακτηρίζουν την παράκτια ζώνη (π.χ. λιμνοθάλασσες, προστατευόμενα ενδιαιτήματα, εκβολικά συστήματα, τεχνητοί ύφαλοι) και να κατανοούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του καθενός και τις σχέσεις αλληλεπίδρασης που αναπτύσσονται μεταξύ τους,
  • να αξιολογούν τη σημασία και το ρόλο των διαφορετικών εμπλεκόμενων φορέων και δραστηριοτήτων στην παράκτια ζώνη (π.χ. φορείς διαχείρισης, περιβαλλοντικές οργανώσεις, πρωτογενής παραγωγή, ερευνητικοί φορείς) στο πλαίσιο της Εθνικής και Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας για τη διαχείριση,
  • να συνθέτουν τις διαθέσιμες πληροφορίες και να διατυπώνουν έγκυρα επιστημονικά ερωτήματα σχετικά με τη διαχείριση της παράκτιας ζώνης.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν τη θεωρητική και εφαρμοσμένη γνώση που σχετίζεται με τον προσδιορισμό των βασικών παραμέτρων-χαρακτηριστικών του εδάφους σε θάλασσα και ακτές και των μεθοδολογιών έρευνας και σχεδιασμού για την κατασκευή παράκτιων και θαλάσσιων τεχνικών έργων.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες:

  • στην εκπόνηση γεωλογικών και γεωτεχνικών ερευνών-μελετών,
  • στην εκτέλεση, επεξεργασία και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων επιτόπιων γεωτεχνικών δοκιμών για την κατασκευή τεχνικών έργων,
  • στην αντιμετώπιση γεωλογικών κινδύνων παράκτιων και θαλάσσιων τεχνικών έργων,
  • στην εκπόνηση γεωτεχνικών ερευνών σε υποθαλάσσιες θεμελιώσεις γεφυρών, βυθοκορήσεις και παράκτια διάβρωση,
  • στις νομοθετικές διαδικασίες αδειοδότησης κατασκευής παράκτιων και θαλάσσιων τεχνικών έργων.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν τους τρόπους εξερεύνησης και αποτύπωσης των τόπων θαλάσσιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Επιπλέον θα μπορούν να καταγράψουν και να εκτιμήσουν δείκτες περιβαλλοντικής επιβάρυνσης στους τόπους αυτούς προς την κατεύθυνση της διαχείρησης και προστασίας των θαλάσσιων τόπων πολιτιστικής κληρονομιάς.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες:

  • στις μεθόδους και τεχνικές στον εντοπισμό και χαρτογράφηση καταβυθισμένων, αρχαίων παράκτιων, περιοχών και εγκαταστάσεων,
  • στις τεχνικές εκτίμησης περιβαλλοντικών συνθηκών στους τόπους θαλάσσιας πολιτιστικής κληρονομιάς,
  • στη χρήση αναλυτικών τεχνικών για τη μελέτη γεωαρχαιολογικών υλικών από τόπους θαλάσσιας πολιτιστικής κληρονομιάς,
  • στη μελέτη γεωαρχαιολογικών υλικών για την ανασύνθεση θαλάσσιων εμπορικών οδών της αρχαιότητας και των κοινωνικο-οικονομικών διασυνδέσεων αρχαίων κοινωνιών,
  • στη μελέτη μικρο-περιβαλλόντων γύρω από θαλάσσιες και παράκτιες αρχαιολογικές θέσεις και αρχαιολογικά ευρήματα.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν:

  • τη δομή και τη λειτουργία του συστήματος της αλιείας (αλιευτικά εργαλεία, τεχνικά χαρακτηριστικά, σχετιζόμενα διοικητικά συστήματα και επιστημονικές δομές) με έμφαση στη μεσογειακή και ελληνική αλιεία,
  • τη δυναμική των ιχθυοπληθυσμών και υποθέσεις σχετικά με την επίδραση που μπορεί να έχει σε αυτήν τόσο η ανθρώπινη εκμετάλλευση όσο και οι διακυμάνσεις των ωκεανογραφικών δομών,
  • βασικές αρχές ηθολογίας των ψαριών και πως επηρεάζονται από τις περιβαλλοντικές συνθήκες,
  • τις αλληλεπιδράσεις αλιείας και περιβάλλοντος και πως αυτές μπορούν να χρησιμοποιηθούν στα διαχειριστικά μέτρα.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

  • την εκτίμηση της επίδραση των ωκεανογραφικών δομών στην αφθονία και την κατανομή των ιχθυοπληθυσμών,
  • στην εκτίμηση της επίδρασης των ωκεανογραφικών δομών και μηχανισμών στη γεωγραφική κατανομή και μεταναστεύσεων των ιχθυοπληθυσμών,
  • στην εκτίμηση της επίδρασης χωρο-χρονικών διακυμάνσεων αβιοτικών παραμέτρων και ωκεανογραφικών δομών στην αλιεία,
  • πρακτικές αλιευτικής εκμετάλλευσης και διαχείριση της σε σχέση με τις περιβαλλοντικές συνθήκες.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να κατανοήσουν βασικές αρχές στον τον τομέα των υδατοκαλιεργειών και της επίδρασης τους στο περιβάλλον γύρω από αυτές.

Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές/τριες αποκτούν δεξιότητες για:

  • την κατηγοριοποίηση μονάδων υδατοκαλλιέργειας,
  • την εφαρμογή γνώσεων και δημιουργικής σκέψης στην επίλυση προβλημάτων,
  • τη διάγνωση της επίδρασης της δραστηριότητας των μονάδων στο περιβάλλον,
  • την εφαρμογή γνώσεων και δημιουργικής σκέψης για τη δραστηριότητα των ιχθυογεννητικών σταθμών και την επεξεργασία του νερού σε μονάδες υδατοκαλλιέργειας.

Σκοπός του μαθήματος είναι οι μεταπτυχιακοί φοιτητές να εξοικειωθούν με τις τεχνικές και μεθοδολογίες συλλογής διαφόρων τύπων θαλάσσιων δεδομένων σε πραγματικό χρόνο.